Dünya Ekonomi gündemi

Günaydın! Bugün günlerden 01 Kasım Cuma. Aslı Sözbilir, ‘Sabah Kahvesi’nde Dünya Ekonomi gündeminde öne çıkan başlıkları değerlendirdi. İyi okumalar…
TÜHA / TÜRKUAZ İnternational News Agency
ABD’de pozitif büyüme performansı ABD ekonomisi, hane halkı ve işletmelerin küresel zorluklar ve Kasım seçimleri öncesindeki belirsizlik karşısında sağlam bir performans sergilemesiyle üçüncü çeyrekte güçlü bir hızla genişledi.
İlk resmi tahminlere göre ülke ekonomisi yılın üçüncü çeyreğinde yüzde 2,8 büyüdü. Ekonomistler arasında yaptığı ankette medyan tahmin yüzde 2,9’luk bir artış yönündeydi. Enflasyondan arındırılmış gayrisafi yurtiçi hasıla bir önceki çeyrekte yüzde 3 büyüme göstermişti. Ekonomik faaliyetin en büyük payını oluşturan tüketici harcamaları ise yüzde 3,7 ile 2023 başından bu yana en yüksek artışı kaydetti. Aynı zamanda, Fed’in yakından izlediği temel enflasyon ölçüsü çekirdek PCE Fed’in hedefiyle kabaca uyumlu olarak yüzde 2,2 arttı. Öte yandan ABD’de ADP özel sektör istihdamı Ekim’de 233 bin artışla beklentilerin üzerinde bir performans sergiledi. Beklenti 111 bin artış yönündeydi. Son artış Temmuz 2023’ten bu yana en yüksek artış olarak kaydedildi. Eylül ayında 143 bin olarak açıklanan artış da 159 bine revize edildi. ADP rakamları, ABD’nin güneydoğu bölgelerinin iki kasırgadan etkilendiği ve binlerce Boeing Co. işçisinin grevde olduğu bir ayda işgücü piyasasının sağlıklı kaldığını gösterdi..
Euro Bölgesi üçüncü çeyrekte beklentilerin üzerinde büyüdü Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat), Avrupa Birliği (AB) ile Euro Bölgesi’nin üçünçü çeyrek gayri safi yurt İçi hasıla (GSYH) verilerini yayımladı. Verilere göre, 20 üyeli Euro Bölgesi’nde mevsimsellikten arındırılmış GSYH, 2024’ün üçüncü çeyreğinde ikinci çeyreğe kıyasla yüzde 0,4 büyüdü. Beklentiler yüzde 0,2’lik büyüme gerçekleşmesi yönündeydi. İkinci çeyrekte yüzde 0,2’lik bir büyüme gerçekleşmişti. Euro Bölgesi ekonomisi üçüncü çeyrekte yıllık yüzde 0,9 büyüdü, beklenti yüzde 0,8 büyüme olması yönündeydi. İkinci çeyrekte yüzde 0,6 büyüme gerçekleşmişti. Euro Bölgesi üçüncü çeyrekte dönemsel bazda yüzde 0,4 büyüdü, beklenti yüzde 0,2 büyüme olması yönündeydi. Ekonomik güven endeksi Ekim’de 95,6 oldu, beklenti 96,3 olmasıydı. İkinci çeyrekte 96,3 olarak gerçekleşmişti. En büyük sürpriz, bloğun en büyük ekonomisi olan Almanya’dan geldi. Almanya, çok sayıda yetkilinin geniş sanayi sektörünün mücadeleleri göz önüne alındığında bir durgunluk öngörmesine rağmen yüzde 0,2 büyüdü. Beklentiler yüzde 0,1 daralma gerçekleşmesi yönündeydi. GSYH, üçüncü çeyrekte önceki çeyreğe kıyasla Almanya’da yüzde 0,2, Fransa’da yüzde 0,4, İspanya’da yüzde 0,8 artarken, İtalya’da değişmedi. GSYH, üçüncü çeyrekte geçen yılın aynı dönemine göre ise Almanya’da yüzde 0,2 gerilerken, Fransa’da yüzde 1,3, İtalya’da yüzde 0,4 ve İspanya’da yüzde 3,4 yükseldi.
Almanya enflasyonunda sert yükseliş Almanya’da enflasyon beklenenden daha sert bir şekilde hızlanarak, Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) yüzde 2 hedefini aştı. Avrupa’nın en büyük ekonomisindeki tüketici fiyat artışı, Ekim ayında yüzde 2,4’e yükseldi. Eylül ayında yüzde 1,8 yükseliş kaydetmişti. Böylece, ekonomistlerin yüzde 2,1’lik beklentilerinin üzerinde geldi. İstatistik kurumu Destatis’e göre, enerjiyle bağlantılı temel etkiler, hizmetler, mallar ve gıdanın da katkıda bulunması artışa yardımcı oldu. Almanya ve Euro Bölgesi’ndeki enflasyon son aylarda beklenenden daha fazla yavaşladı ve bu, zayıf ekonomik verilerle birlikte Avrupa Merkez Bankası’nın faiz oranı indirimlerinin hızını artırmasına yol açtı. Politika yapıcılar daha fazla kesinti bekliyor, ancak zamanlama ve genel miktar konusunda giderek farklılaşan görüşlere sahipler.
İngiltere’de 40 milyar sterlinlik vergi artışı İngiltere Maliye Bakanı Rachel Reeves, İşçi Partisi hükümetinin ilk bütçesi olan Sonbahar Bütçesi’ni, Avam Kamarası’nda açıkladı. Sonbahar Bütçesi’nin “ekonominin temellerini düzeltmek ve değişimi sağlamak” hedefiyle hazırlandığını söyleyen Reeves, “Kamu maliyemizde bu yıl ve her yıl tekrarlanan kara delik, karşılanmayan tazminat ödemeleri ve kamu hizmetlerinin karşı karşıya olduğu başarısızlıklar nedeniyle, bu bütçe vergileri 40 milyar sterlin artırıyor” dedi. Reeves, bu kapsamda işverenlerin ulusal sigorta katkı payının da Nisan 2025 itibarıyla yüzde 1,2 artırılacağını ve böylece 25 milyar sterlin gelir sağlanacağını belirterek, “Bugün burada olan her maliye bakanı, bu gerçekliklerle karşı karşıya kalacaktır ve sorumlulukla harekete geçecektir. Bu nedenle, bugün kamu maliyemize istikrarı geri getiriyorum” diye konuştu.
Gazeteci* Aslı SÖZBİLİR